Ekologia

Mając 16 lat życie wydaje się takie cudowne. Szczególnie jeśli zbliża się koniec roku szkolnego. Skończona pierwsza klasa liceum. Przede mną upragnione wakacje. Życie jest takie cudowne, kiedy istnieje perspektywa odpoczynku – zarówno psychicznego, jak i fizycznego od szkoły, różnych zajęć, obowiązków. Będę wprawdzie trochę tęsknić za ludźmi z klasy, zżyłam się z niektórymi, ale… to przecież tylko dwa miesiące…

Jednym z ciekawszych obszarów Ziemi Częstochowskiej jest Zespół Jurajskich Parków Krajobrazowych. Został on powołany celem ochrony i zachowania jego wyjątkowych wartości przyrodniczych, krajobrazowych, historycznych i kulturowych oraz udostępnienia tych wartości dla turystyki.
Tereny te są atrakcyjne ze względu na urozmaicone ukształtowanie powierzchni. Znajdziemy tu wypiętrzenia skalne, jary, wąwozy, jaskinie, schroniska skalne powstałe w skałach wapiennych na skutek zjawisk krasowych (wymywanie przez wodę skał wapiennych). Zmieniające się warunki klimatyczne w minionych epokach wytworzyły bogatą mozaikę gleb, a co za tym idzie bogatą szatę roślinną i zwierzęcą. Ziemia ta jest rajem dla speleologów. Na obszarze Parku Krajobrazowego “Orlich Gniazd” znajduje się ok. 500 jaskiń i schronisk. Najgłębsza jaskinia “Studnisko” osiąga głębokość 75,5 m, a najdłuższą jaskinią jest jaskinia “Wierna” 1020m. Znajdują tu schronienie nietoperze (11 gatunków), pajęczaki i niektóre owady.
Tereny te są doskonałe do prowadzenia turystyki pieszej i rowerowej. Znajdą tu rozrywkę zwolennicy sportów wspinaczkowych i motolotniarze. Są tu doskonałe miejsca do przeprowadzania zajęć edukacyjnych dla dzieci i młodzieży.
Ten, kto chce odpocząć od zgiełku i hałasu znajdzie tu masę cichych i przepięknych miejsc, gdzie odda się medytacjom lub będzie podziwiać cuda przyrody.
Naszą wędrówkę proponuję rozpocząć we wsi Złoty Potok w gminie Janów.

Jednym z ciekawszych obszarów Ziemi Częstochowskiej jest Zespół Jurajskich Parków Krajobrazowych. Został on powołany celem ochrony i zachowania jego wyjątkowych wartości przyrodniczych, krajobrazowych, historycznych i kulturowych oraz udostępnienia tych wartości dla turystyki.
Tereny te są atrakcyjne ze względu na urozmaicone ukształtowanie powierzchni. Znajdziemy tu wypiętrzenia skalne, jary, wąwozy, jaskinie, schroniska skalne powstałe w skałach wapiennych na skutek zjawisk krasowych (wymywanie przez wodę skał wapiennych). Zmieniające się warunki klimatyczne w minionych epokach wytworzyły bogatą mozaikę gleb, a co za tym idzie bogatą szatę roślinną i zwierzęcą. Ziemia ta jest rajem dla speleologów. Na obszarze Parku Krajobrazowego “Orlich Gniazd” znajduje się ok. 500 jaskiń i schronisk. Najgłębsza jaskinia “Studnisko” osiąga głębokość 75,5 m, a najdłuższą jaskinią jest jaskinia “Wierna” 1020m. Znajdują tu schronienie nietoperze (11 gatunków), pajęczaki i niektóre owady.
Tereny te są doskonałe do prowadzenia turystyki pieszej i rowerowej. Znajdą tu rozrywkę zwolennicy sportów wspinaczkowych i motolotniarze. Są tu doskonałe miejsca do przeprowadzania zajęć edukacyjnych dla dzieci i młodzieży.
Ten, kto chce odpocząć od zgiełku i hałasu znajdzie tu masę cichych i przepięknych miejsc, gdzie odda się medytacjom lub będzie podziwiać cuda przyrody.
Naszą wędrówkę proponuję rozpocząć we wsi Złoty Potok w gminie Janów.

Dzień Sprzątania Świata mamy za sobą. Nie będę próbował podsumowywać uzyskanych efektów nawet w naszym mieście. Po prostu młodzież i ludzie dobrej woli zrobili kolejny właściwy krok, aby po całym okresie urlopowym uporządkować, oczyścić miejsca publiczne ze śmieci: rowy przydrożne, brzegi rzek i zbiorników wodnych, parki i zieleńce, tereny miejsc wypoczynkowych, a także otoczenie własnych domów.

Kolejna z ulic w Konopiskach – ul. Śląska – otrzymała kanalizację sanitarną łącznie z tzw. przykanalikami. Zniknie więc kilkadziesiąt uciążliwych szamb.

11 lipca 2003 roku w Częstochowie zmarła Anna Maletz, wybitny pedagog – nauczyciel biologii, wieloletni działacz społeczny, założyciel Ligi Ochrony Przyrody w Częstochowie.
Anna Maletz urodziła się w 1926 roku w Włocławku. Ukończyła Wydział Biologii na Uniwersytecie Poznańskim. W 1952 roku przyjechała do Częstochowy, gdzie pozostała do swojej śmierci.
Mgr Anna Maletz całe swoje życie związała z pracą pedagogiczną.

Anna Siwecka jest pedagogiem, nauczycielem wychowania przedszkolnego. Ukończyła Wyższą Szkołę Pedagogiczną w Częstochowie i od 11 lat pracuje w przedszkolu nr 38 w Częstochowie przy ul. Okulickiego 63, gdzie ze szczególnym pietyzmem prowadzi edukację proekologiczną. Od 5 lat aktywnie działa w Lidze Ochrony Przyrody.
Pani Anna lubi czytać książki, nie tylko o tematyce przyrodniczej. Interesuje się medycyną niekonwencjonalną. Uwielbia jazdę konną i spacery po lesie. Najchętniej spędza czas w każdej ładnej okolicy.

Na przełomie lat 1960/70 zapanowała w Polsce moda na domki letniskowe, bo tak będę je poprawnie nazywał, w odróżnieniu od nazwy “dacza”, która jest nazwą rosyjskiego pochodzenia. Tam dacze posiadali partyjni dygnitarze, które otrzymywali na własność od rządu za specjalne zasługi.
U nas, w Polsce, domki letniskowe lub letniskowce, jak proponuje wybitny językoznawca prof. Jan Miodek, zaczęli budować ludzie różnej profesji: ludzie pracy twórczej, artyści, lekarze, inżynierowie, naukowcy, ludzie biznesu i przeciętni mieszkańcy miast, pragnący bezpośredniego kontaktu z żywą przyrodą.

Po stronie przychodów rachunek wyników Wojewódzkiego Funduszu zamknął się kwotą 55,8 mln zł, w tym przychody z oprocentowania udzielonych pożyczek i kredytów – 34,7 mln zł, przychody z oprocentowania okresowego wolnych środków – 19,9 mln zł oraz pozostałe w wysokości 3,1 mln zł. Koszty w kwocie 20,0 mln zł obejmują: koszty utrzymania organów i biura Wojewódzkiego Funduszu – 9,2 mln zł, koszty aktualizacji wyceny “trudnych” pożyczek, wartości udziałów i akcji – 5,0 mln zł oraz rezerwy na zobowiązania związane z decyzjami o umorzeniu części pożyczek – 5,9 mln zł. Zysk w 2002 roku wyniósł 35,8 mln zł.
Koszty działalności Wojewódzkiego Funduszu w roku 2002 wyniosły 9,2 mln zł i były niższe od planowanych (o 26 proc.) oraz niższe niż w roku 2001 o 0,8 mln zł (tj. o 8 proc.). Udział kosztów działalności Wojewódzkiego Funduszu w przychodach ogółem wynosił 3,1 proc. i był niższy niż w roku 2001 (3,5 proc.). W stosunku do udzielonej pomocy na finansowanie ochrony środowiska udział kosztów wynosi 3 proc., dla 2001 roku udział ten wyniósł 4 proc.
Rok 2002 był kolejnym, w którym nastąpił wzrost liczby podmiotów, które nieterminowo realizują swoje zobowiązania z tytułu udzielonych pożyczek ze środków WFOŚiGW w Katowicach. W strukturze portfela “trudnych pożyczek” dominują huty i podmioty związane z branżą hutniczą. Fundusz objął restrukturyzacją finansową znaczną część zobowiązań tej branży, np. poprzez przesunięcie spłat rat pożyczek i obniżenie oprocentowania.
W wyniku analizy tego zjawiska podjęto decyzję o dokonaniu odpisów aktualizujących na trudne pożyczki w łącznej kwocie 4,5 mln zł. Kwota należności z tytułu “trudnych pożyczek” do należności ogółem – nie przekracza 12 proc. Natomiast kwoty spraw w egzekucji (w sytuacji gdy kapitał jest wymagalny w całości, a umowy zostały wypowiedziane) do należności ogółem stanowiły 1,7 proc.

W dokumentach stanowiących Plan działania Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej na 2002 rok uwzględniono cele określone w “Strategii rozwoju województwa śląskiego na lata 2001-2015”. “Program ochrony środowiska województwa śląskiego do 2004 roku oraz cele długoterminowe do roku 2015” oraz ustalenia “Programu rozwoju regionalnego województwa śląskiego na lata 2000-2002”, który zakładał przyspieszenie modernizacji i rozwoju regionu, zmniejszenia ilości zanieczyszczeń wprowadzanych do środowiska oraz zmniejszenie zagrożeń dla zdrowia ludności powodowanych emisją zanieczyszczeń do środowiska. Aby ułatwić samorządom lokalnym planowanie realizacji przedsięwzięć z zaangażowaniem środków Wojewódzkiego Funduszu, zgodnie z wymogami sporządzania budżetu, dokumenty stanowiące elementy planu działania przyjęto na okres dwuletni, tj. 2002-2003.
Zgodnie z dokumentem “Kryteria wyboru przedsięwzięć finansowych ze środków Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach na lata 2002-2003”. wyboru zadań do dofinansowania dokonywano z uwzględnieniem polityki państwa i województwa w dziedzinie ochrony środowiska, zintegrowanej efektywności ekologicznej, ekonomicznej i społecznej, spełnienia wymogów formalnych wynikających z obowiązującego prawa, a także zasad udzielania dofinansowania określonych przez Radę Nadzorczą Wojewódzkiego Funduszu oraz zasięgu oddziaływania.

Motyle jak niektóre ptaki – kuropatwy, bażanty, cietrzewie, głuszce przepiórki, a także i zwierzęta ginące – borsuki, zające, chomiki, łasice stają się coraz rzadszymi gatunkami. Na ten stan wpływ mają różne przyczyny: stosowanie chemii w rolnictwie i leśnictwie, brak remiz śródpolnych, likwidowane miedze z naturalnymi dzikimi roślinami i w końcu zmiana charakteru naszych tradycyjnych polskich ogródków kwiatowych z floksami, malwami, aksamitkami, cyniami, astrami, nasturcją itd.
Na ich miejsce wchodzą coraz częściej rośliny iglaste – cyprysiki, cisy, jałowce, żywotniki i wiele innych oraz rośliny egzotyczne – bielunie, jukki, azalie, z których motyle nie mogą pobierać słodkiego nektaru. Do powyższych czynników dodać należy jeszcze naturalnych wrogów; ptaki i drobne ssaki, choć te istniały zawsze.

W dokumentach stanowiących Plan działania Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej na 2002 rok uwzględniono cele określone w “Strategii rozwoju województwa śląskiego na lata 2001-2015”. “Program ochrony środowiska województwa śląskiego do 2004 roku oraz cele długoterminowe do roku 2015” oraz ustalenia “Programu rozwoju regionalnego województwa śląskiego na lata 2000-2002”, który zakładał przyspieszenie modernizacji i rozwoju regionu, zmniejszenia ilości zanieczyszczeń wprowadzanych do środowiska oraz zmniejszenie zagrożeń dla zdrowia ludności powodowanych emisją zanieczyszczeń do środowiska. Aby ułatwić samorządom lokalnym planowanie realizacji przedsięwzięć z zaangażowaniem środków Wojewódzkiego Funduszu, zgodnie z wymogami sporządzania budżetu, dokumenty stanowiące elementy planu działania przyjęto na okres dwuletni, tj. 2002-2003.
Zgodnie z dokumentem “Kryteria wyboru przedsięwzięć finansowych ze środków Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach na lata 2002-2003”. wyboru zadań do dofinansowania dokonywano z uwzględnieniem polityki państwa i województwa w dziedzinie ochrony środowiska, zintegrowanej efektywności ekologicznej, ekonomicznej i społecznej, spełnienia wymogów formalnych wynikających z obowiązującego prawa, a także zasad udzielania dofinansowania określonych przez Radę Nadzorczą Wojewódzkiego Funduszu oraz zasięgu oddziaływania.

Kto z nas nie zachwycał się motylami, zwłaszcza tymi barwnymi koloru tęczy. Ich widok i obecność w naszym otoczeniu cieszy oczy i sprawia nam dużą przyjemność, ale jak długo jeszcze?

Rada Nadzorcza
Do 19 maja 2002 r Rada Nadzorcza Funduszu w Katowicach działała w składzie 9 osobowym, od 20 maja 2002 r. już w 10 osobowym. Pracami Rady kierował Andrzej Skowroński. W 2002 r odbyła 13 posiedzeń, na których podjęła 332 uchwały oraz zapoznała się z 42 informacjami.
Rada Nadzorcza zatwierdziła 119 wniosków Zarządu dotyczących dofinansowania przedsięwzięć z zakresu ochrony środowiska i gospodarki wodnej. W tym czasie Rada podjęła 34 uchwały w sprawie zmiany podjętych decyzji o dofinansowaniu i 39 uchwał o charakterze organizacyjnym, ponadto rozpoczęła 139 wniosków o częściowe umorzenie udzielonych pożyczek, w tym 117 pozytywnie. Rada Nadzorcza podjęła także uchwałę o wdrożeniu przez Wojewódzki Fundusz zintegrowanego systemu zarządzania jakością i środowiskowego według wymagań międzynarodowych norm ISO 9000 i ISO 14001 oraz opracowaniu “Strategii WFOŚiGW w Katowicach na lata 2002 – 2015”.

– Na czym polega współczesna ochrona środowiska?
– Dziś ochrona środowiska to przede wszystkim działania mające na celu zachowanie, ochronę i poprawę jakości środowiska przyrodniczego, a także ochronę zdrowia ludzkiego oraz zapewnienie rozważnego i racjonalnego użytkowania zasobów naturalnych. Najistotniejszym jest zapobieganie degradacji środowiska. Mimo iż nie zawsze można usunąć wyrządzone już szkody, podejmujemy działania w celu przywrócenia środowiska do stanu pierwotnego, poprzedzającego zniszczenie. Tu potrzebna jest mobilizacja wszystkich ludzi. Nie jest to jednak proste. Postęp techniczny, perspektywa szybkiego zysku i osiągnięcia korzyści przesłoniły potrzeby środowiska. Żyjemy zafascynowani możliwościami techniki zapominając, że jej rozwój i korzystanie bez ograniczeń mogą niszczyć przyrodę, czyli wartości ponadczasowe.

Szanowni Czytelnicy! Wracając do naszych trosk o zieleń naszego miasta należało dla ścisłości zajrzeć najpierw na plac I. Daszyńskiego i dalej, idąc spacerkiem, do drzew wegetujących z uporem ku ozdobie naszej najznakomitszej, bo reprezentacyjnej Alei NMP.

– Na czym polega współczesna ochrona środowiska?
– Dziś ochrona środowiska to przede wszystkim działania mające na celu zachowanie, ochronę i poprawę jakości środowiska przyrodniczego, a także ochronę zdrowia ludzkiego oraz zapewnienie rozważnego i racjonalnego użytkowania zasobów naturalnych. Najistotniejszym jest zapobieganie degradacji środowiska. Mimo iż nie zawsze można usunąć wyrządzone już szkody, podejmujemy działania w celu przywrócenia środowiska do stanu pierwotnego, poprzedzającego zniszczenie. Tu potrzebna jest mobilizacja wszystkich ludzi. Nie jest to jednak proste. Postęp techniczny, perspektywa szybkiego zysku i osiągnięcia korzyści przesłoniły potrzeby środowiska. Żyjemy zafascynowani możliwościami techniki zapominając, że jej rozwój i korzystanie bez ograniczeń mogą niszczyć przyrodę, czyli wartości ponadczasowe.

Rezerwat ten ustanowiony 3 września 1957 r. znany jest wielu mieszkańcom Częstochowy oraz miast i wsi okolicznych, a z powodu niezwykłej urody krajobrazu zwany jest powszechnie “Częstochowskim Ojcowem”.
Jego walory estetyczne dorównują wartościom naukowym, historycznym i ekologicznym – całej lokalnej biocenozy, która winna być bezwzględnie chroniona i przekazana w możliwie nienaruszonym stanie następnym pokoleniom.

To w uproszczeniu nośnik energii powstający z energetycznych upraw rolnych, czyli rzepaku, buraków, żyta, ziemniaków, a nawet … malwy. Z przetwarzania żyta i buraków powstaje BIOERANOL, z rzepaku – tzw. BIODIESEL. Ten ostatni może mieć kilka odmian: paliwem może być czysty olej rzepakowy, jego estry (czyli pochodne oleju rzepakowego ) lub mieszanka estrów mineralnym olejem napędowym.

Biopaliwa to w uproszczeniu nośnik energii powstający z energetycznych upraw rolnych, czyli rzepaku, buraków, żyta, ziemniaków, a nawet… malwy. Z przetwarzania żyta i buraków powstaje bioeranol, z rzepaku tzw. biodiesel. Ten ostatni może mieć kilka odmian: paliwem może być czysty olej rzepakowy, jego estry (czyli pochodne oleju rzepakowego) lub mieszanka estrów z mineralnym olejem napędowym.

Rezerwat Parkowe posiada powierzchnię wynoszącą 153,22 ha i obejmuje swym zasięgiem całą górną część doliny rzeki Wiercicy wraz z jej źródłami “Zygmunta” i “Elżbiety”. Do wielkich atrakcji turystycznych Rezerwatu Parkowe niewątpliwie należą stare stawy hodowlane lokalnej pstrągarni, założone jeszcze w XIX w. przez sprowadzonego tutaj znakomitego znawcę ryb Michała Kazimierza Girdwoyna (1841-1924), który w całym Królestwie Polskim, na Litwie i Ukrainie założył ok. 400 gospodarstw rybackich, zarybiał Wisłę, Niemen i Dźwinę, aklimatyzując szereg nowych gatunków ryb, szczególnie z rodziny łososiowatych.

Uroczystość otwarcia i poświęcenia nowej częstochowskiej nekropolii

Od 31 maja do 6 czerwca w Szkole Podstawowej nr 47 odbyły się Dni Otwarte Szkoły.

Od 14 lutego do 30 maja uczniowie z regionu częstochowskiego skupieni w kołach Ligi Ochrony Przyrody uczestniczyli w konkursach: na plakat \”Przyroda Twój Przyjaciel\”, przygotowany przez nauczycielki SP nr 1 w Częstochowie: Ewę Dróżdż i Elżbietę Moskalik, przy współpracy: Małgorzaty Domańskiej, Zofii Gawryś i Renaty Szmajdzińskiej oraz w konkursach \”Eko-Dedektyw\” i \”Miejsce, które nie może zaginąć\”. Pieczę merytoryczną nad przebiegiem konkursów pełniły Maria Jasińska i Anna Maletz, członkinie Zarządu Okręgu LOP.
Na konkurs \”Przyroda mój przyjaciel\” wpłynęło 137 prac. Wszystkie były na bardzo wysokim poziomie artystycznym. Komisja w składzie: Maria Jasińska, Krystyna Zygmunt, Małgorzata Domańska, Elżbieta Moskalik i Ewa Drożdż nagrody przyznała w dwóch kategoriach: klasy I-III i IV-VI.

Koło kochające przyrodę
Od 31 maja do 6 czerwca w Szkole Podstawowej nr 47 odbyły się Dni Otwarte Szkoły. Swój udział w przygotowaniach miało również Szkolne Koło LOP, które zaprezentowało rodzicom “Pokaz mody na lato 2003”. Modelki na wybiegu prezentowały kreacje spacerowe, stroje turystyczno-egzotyczne, wieczorowe, kawiarniane, karnawałowo-balowe, plażowe, stroje dla dziewcząt leniwych i koktajlowo-deserowe.

W Dąbrowie Górniczej rozpoczęła pracę najnowocześniejsza w Polsce instalacja termicznego przekształcania odpadów niebezpiecznych. Wszystkie urządzenia uczestniczące w procesie technologicznym spełniają najostrzejsze unijne normy ekologiczne, a zakład firmy Lobbe, jako jedyne tego typu przedsiębiorstwo w Polsce, uzyskał zintegrowane pozwolenie na swoją działalność.