Zapraszam na coroczny, subiektywny przegląd festiwalowych propozycji.
25 września
Éva Kóbor i Lutosławski na inaugurację
W zeszłym roku Geneva Lewis przyjechała po raz pierwszy do Polski jako artystka nieznana szerszemu gronu słuchaczy. Zapowiadana wtedy przez dyrektora Adama Klocka jako niezwykle obiecująca skrzypaczka młodego pokolenia na dniach wydaje drugą solową płytę i jest doceniana w branżowych plebiscytach (ostatnio płyta z nagraniem w jej wykonaniu współczesnego Koncertu skrzypcowego Grace Williams znalazła się na krótkiej liście kandydatów do Grammophone Awards 2026 w kategorii „Koncert”). Czy w przypadku urodzonej w Nicei Évy Kóbor będziemy mieli do czynienia z talentem równie wysokich lotów? Na pewno niezwykle wymagający Koncert skrzypcowy D-dur op. 77 Johannesa Brahmsa w jej wykonaniu pozwoli się o tym przekonać. Do tego rzadko goszczący w gmachu przy ul. Wilsona Witold Lutosławski i jego Koncert na orkiestrę. Utwór oparty na melodiach ludowych zaczerpniętych ze zbioru Oskara Kolberga od swojego prawykonania w 1954 roku cieszy się niesłabnącym uznaniem.
28 września
Wariacje na temat Bacha
Wariacje goldbergowskie (BWV 988) Jan Sebastian Bach napisał około 1741 roku na klawesyn. I choć najczęściej grane i nagrywane są obecnie na fortepianie, nierzadko można się spotkać z aranżacjami na zupełnie inne instrumenty, a także zespoły kameralne. (Moim osobistym, dotychczas najbardziej egzotycznym doświadczeniem w tym zakresie było nagranie na kwartet… saksofonowy.) W festiwalowej propozycji arcydzieło uznawane za zwieńczenie klawesynowej twórczości kantora Lipska usłyszymy w wykonaniu Emanuela Salvadora (skrzypce), Emilii Goch-Salvador oraz Adama Klocka (wiolonczela). Czyli trio smyczkowe w Częstochowie znane i szanowane.
29 września
Tradycyjnie również tradycyjnie
Jak co roku nie mogło zabraknąć propozycji z nurtu muzyki tradycyjnej. Skrzypek Kacper Malisz gościł już na scenie Festiwalu Hubermana razem rodzinną kapelą, w skład której wchodzą również jego tata Jan i siostra Zuzanna. Był to występ, który interpretacjami muzyki powiatu gorlickiego i regionu Karpat na długo zapadł w pamięć częstochowskim słuchaczom. Tym razem młodemu muzykowi towarzyszyć będą Andrzej Imierowicz (gitara i syntezatory) oraz Miłosz Berdzik na perkusji. Zespół Suferi, który razem tworzą, w 2024 roku był laureatem grand prix prestiżowego konkursu polskiej muzyki folkowej na festiwalu Nowa Tradycja, organizowanym przez Polskie Radio. Czeka nas więc bardziej nowoczesne podejście do szeroko rozumianej muzyki ludowej. Jednak niezwykle ciekawe.
30 września
Solo kobiety
Jest to występ, który wzbudza moje żywe zainteresowanie. Prezentowanie na scenie młodych, utalentowanych solistów instrumentalistów mogłoby się stać stałym punktem festiwalowego kalendarza. Jednoosobowy występ dla wykonawcy jest wyzwaniem i probierzem umiejętności, odbiorcy może przynieść niezapomniane wrażenia. W tym roku usłyszymy uczennicę ZPSM nr 4 im. Karola Szymanowskiego w Warszawie Doris Mose. 18-latka zagra utwory Johannesa Brahmsa, Henryka Wieniawskiego, Eugène’a Ysaÿe’a, Johanna Sebastiana Bacha, Heinricha Wilhelma Ernsta i Franza Waxmana. A czemu w kolejnych edycjach nie sięgnąć po utalentowanych wychowanków (wychowanki) jednej z częstochowskich szkół muzycznych?
1 października
Muzyka kobiet
Obecnie panie piszą dzieła na równi z mężczyznami, często na tym samym lub wyższym poziomie. Natomiast twórczość kompozytorska kobiet z wieków minionych, szczególnie XVIII i XIX, nie jest wciąż powszechnie znana, choć przeżywa swoisty renesans. Odkrywane są kolejne nazwiska i nagrywane albumy. I naprawdę warto, bo dzieła Magdaleny Lombardini Sirmen, Hélèn de Mongeroult, Louise Bertin czy Marii Szymanowskiej są naprawdę warte uwagi. A i osowobowości, i życiorysy były to nietuzinkowe. W Częstochowie klasyczne trio fortepianowe, w składzie: Martyna Kubik – fortepian, Dominik Kossakowski – skrzypce, Anna Banaś – wiolonczela, zagra Piano Trio op. 17 Clary Schumann, jednej z najbardziej znanych dziś przedstawicielek tej profesji, żony Roberta, ale przy tym osobiście wybitnej pianistki i utalentowanej twórczyni. Repertuar uzupełnią utwory Rebeci Clarke i Kelly Murphy.
2 października
Nietuzinkowa symfonia
UrbSymhony to dzieło szczególne zarówno z punktu widzenia osobistego dorobku artystycznego jazzmana i kompozytora Michała Urbaniaka, jak i pod względem rozmachu artystycznego. Stanowi kwintesencję jego twórczej drogi, ale i oferuje niezwykłe doznania brzmieniowe. To feeria dźwiękowych barw, a o ich urzeczywistnienie na zwieńczenie ponad tygodnia muzycznych wrażeń zadbają, oprócz Orkiestry Symfonicznej Filharmonii Częstochowskiej pod batutą Adama Klocka: Mario Forte – skrzypce, Marcin Pospieszalski – kontrabas, aranżacje orkiestrowe, Jurek Małek – trąbka, Miłosz Oleniecki – fortepian, Frank Parker – perkusja i Andy Ninvalle – rap. Zapowiada się niezwykłe wydarzenie, godne finału tego prestiżowego, pełnego odmiennych odcieni i emocji przedsięwzięcia, jakim niewątpliwie jest Festiwal im. Bronisława Huberamana.
3 października
Film o patronie
W tym roku program uzupełni projekcja fabularyzowanego filmu dokumentalnego „Orchestra of exiles” w reżyserii i ze scenariuszem Josha Aronsona. Amerykańsko-izraelska produkcja z 2012 roku skupia się na losach i działalności Bronisława Hubermana w latach 30. XX wieku, gdy w obliczu narastającego nazizmu zaangażował się w ratowanie muzyków żydowskiego pochodzenia. Będzie to szansa spojrzenia na patrona Festiwalu i Filharmonii Częstochowskiej od innej, niezwykle ciekawej, a zapewne mniej znanej strony. Obraz zostanie pokazany z napisami w języku polskim w sali kameralnej o godz. 10:00. Trwa 85 minut.
Wszystkie koncerty w Filharmonii Częstochowskiej o godzinie 19:00.
ŁUKASZ GIŻYŃSKI
+ foto: może być plakat lub logo festiwalu (względnie zdjęcie z któregoś koncertu na stronie internetowej FCz)