Znajdź:
  
Jedyny tygodnik regionalny z tradycjami. Rok założenia 1909.
Zaloguj się
Nowe konto
Wtorek, 19 marca 2019
Józefa i Bogdana
kultura   aktualności   historia   ekologia   medycyna   turystyka   sport   felieton   wizytówki firm   archiwum(450-479)   sprawy społeczne   zdrowie   gospodarka   edukacja   wiadomości   informacje   publicystyka   GMINY I POWIATY   polityka   wywiady   INFORMACJE CZĘSTOCHOWA   INFORMACJE REGION CZĘSTOCHOWSKI   WYDARZENIA CZĘSTOCHOWA   INTERWENCJE CZĘSTOCHOWA   INTERWENCJE REGION CZĘSTOCHOWSKI   finanse   ubezpieczenia   Rolnictwo   Budownictwo   MOTORYZACJA   ROLNICTWO   Z WOKANDY   Gazeta Częstochowa   RODO   FELIETON. CZĘSTOCHOWSKI PATRIOTA   KULTURA / CZĘSTOCHOWA   

  Nr 11 (1410) 2019-03-14
  W NUMERZE:
» Pomoc dla strażaków. Wizyta posła Szymona Giżyńskiego
» Warszawski Protest Rodziców przeciw Deklaracji LGBT+
» Wyrównanie szans
» Prawomocne orzeczenie stwierdzające niezgodność z prawdą oświadczenia lustracyjnego Macieja Zajęckiego
» PANIE ŚWIĘTOWAŁY!
» Otwarcie pleneru hutniczego
» CO DALEJ Z DOMEM KSIĘCIA W CZĘSTOCHOWIE?
» Sprawa autobusów hybrydowych ciągle w Prokuraturze
»  Oddychasz? Reaguj! Stop SMOG! Już ponad 1200 kontroli Straży Miejskiej w 2019 roku
» JESTEM OSOBĄ Z AUTYZMEM – DAJCIE MI SZANSĘ
» ZAWODOWIEC 2019 - TARGI SZKOLNE
» Powiat z promesami na drogi
» XI BIEG CZĘSTOCHOWSKI
» 3,5 tys. wniosków Mama 4+ w województwie śląskim
» Nagroda od wicewojewody dla dzielnej Zosi
» GRECHUTA - jak dawniej
»  Cztery żywioły, czyli Filmowy Świat Przedszkolaka w Cinema City!
» POLSKA – WIEDEŃ codzienne przewozy osób i towarów
» Minister rolnictwa uspokaja: Polska wołowina jest bezpieczna
» Aż 49% mieszkańców województwa śląskiego ma wadę wzroku lub chorobę oczu
» FASCYNUJĄCY ŚWIAT PAJĄKÓW I SKORPIONÓW W MDK
» W filharmonii Częstochowskiej
» Stadion Śląski najlepszym obiektem sportowym w Polsce
» „Bądź bezpieczna”
» 11. Bieg Częstochowski
» Turniej półfinałowy mistrzostw Polski juniorów od piątku w Częstochowie
» Co dziesiąty Polak cierpi na przewlekłą chorobę nerek
» Pół ceny. Muzeum, Hokus, Kampus, Amonity.
» Turniej SKRA CUP 2019 za nami!
» Na kolei jest bezpiecznie
» Sukces akcji „Kolej na Ferie”
» XXV edycja Ligi Futsalu o Puchar Prezydenta Miasta Częstochowy
» Pozytywna postawa Polaków wobec Ukraińców
» To już pewne – Benefis Agnieszki Radwańskiej w Krakowie w maju 2019 roku
» Koniec z kolejkami? Minister zdrowia obiecuje bezlimitowe finansowanie niektórych zabiegów.
» KONCERT WIEDEŃSKI W CZĘSTOCHOWIE
» VI KONKURS WOKALNY IM. RESZKÓW ZA NAMI
» ALPN zapowiedź rundy wiosennej
» Prawie 1,4 mln zł na bezdomne zwierzęta.
» Wyróżnienie dla Miejskiego Rzecznika Konsumentów
» Z WOKANDY. Częstochowski raper oskarżony o antysemityzm
» INTERWENCJA. Laptop za 10 tysięcy złotych


r e k l a m a


chemeks rek_in.jpg

Autozamki-2013-11(1x1).jpg

Kulas-internet-2017-3.jpg

autokarowe.jpg

Konstal-2016-01-net.jpg

ban_domy_6 kopia.jpg

MaxBramy-net.jpg

herb_klubu.png

inter.jpg

styks.jpg

RFG Logo 3 Ainter.jpg

chemex.jpg

wagner.jpg

Robotex-net.jpg

PKS_INTE.jpeg

polontex 2016-04 265x351.jpg







r e k l a m a
aktualności
GWIAZDOZBIÓR NASZEJ PAMIĘCI
  wersja do druku            wyślij link znajomemu            inne artykuły tego autora
Foto: Waldemar DeskaGdy zsumować liczbę grobów na częstochowskich cmentarzach - tych, którzy odeszli byłoby o wiele więcej niż żyjących mieszkańców. Przypominają o tym światełka lamp w Dniu Wszystkich Świętych, ziemski gwiazdozbiór naszej pamięci...
Cmentarze nasze zmieniały się i "wędrowały". W religii żydowskiej miejsce pochówku jest wybrane na wieczność, nie można zmieniać przeznaczenia kirkutu. W chrześcijaństwie nieśmiertelna jest dusza, ciało w proch się rozsypuje. Na starych cmentarzach możliwa jest nowa zabudowa.
Pierwsze miejsca pochówku wiązały się z kościołami. Niemiecka nazwa cmentarza (Kirchhof) - to w dowolnym tłumaczeniu miejsce przy kościele. Był zatem cmentarz na placach przy kościołach św. Zygmunta, św. Jakuba, św. Barbary. Był i jest cmentarz w Bazylice Jasnogórskiej (w kryptach podziemnych chowano zakonników i dobrodziejów zakonu - np. magnata Stanisława Warszyckiego). Grzebano także pod posadzką kościoła św. Zygmunta. Krypta, kryjąca zwłoki częstochowskich biskupów mieści się w podziemiach katedry św. Rodziny; biskupi pomocniczy i księża z naszej diecezji mają swoją kryptę pod kościołem na cmentarzu Kule.
Istniał także do początków XIX w. cmentarz jasnogórski pod wałami. Grzebano tu nie tylko zakonników, lecz i ludność pracującą na rzecz klasztoru i żołnierzy stacjonujących w tutejszej twierdzy. Cmentarz szczególnego rodzaju istniał w XVIII i XIX w. na placu Trzech Krzyży przy ul. Warszawskiej. Chowano tu m.in. zwłoki zmarłych w czasie epidemii cholery (lata 30-te XIX w.) oraz skazanych na karę śmierci żołnierzy powstania styczniowego.
Główny cmentarz Częstochowy znajdował się do lat dwudziestych XIX w. na obecnym placu Daszyńskiego. Był cmentarzem parafialnym św. Zygmunta. Wytyczenie Alei Najświętszej Marii Panny zmusiło władze miasta do zmiany lokalizacji cmentarza. W tym samym czasie weszły w życie nowe przepisy sanitarne (wzorowane na prawodawstwie austriackim z czasów Józefa II), zabraniające chowania zmarłych w kościołach i w najbliższym ich sąsiedztwie. Nowy cmentarz miejski usytuowano na ul. Ogrodowej - tam, gdzie dziś powstaje nowy budynek Niższego Seminarium Duchownego. Zwiększenie liczebności naszego miasta w II poł. XIX w. spowodowało, że wyczerpała się ilość miejsc na cmentarzu przy Ogrodowej. Zdecydowano o lokalizacji nowego, kilka kilometrów od miasta, przy przysiółku Kule.
Od tego czasu, od 1882 r. Kule są największą naszą nekropolią. W centrum cmentarza znajduje się kaplica neogotycka wzniesiona w 1898 r. Między bramą główną a kaplicą jest nasza "aleja Zasłużonych" - groby znanych częstochowian, grobowce najbogatszych lub najważniejszych rodzin. Tu spoczywają, m.in.: Władysław Biegański, ks. prałat Bronisław Wróblewski, wydawca i redaktor "Gońca Częstochowskiego" Franciszek Wilkoszewski, długoletni komendant naszej Straży Ogniowej Jakub Kon i wielu innych. W Alei Zasłużonych znajdują się dwa symboliczne groby - miejsce upamiętniające śmierć i męczeństwo ks. Jerzego Popiełuszki (spontanicznie utworzone przez mieszkańców w listopadzie 1985 r.) i grób ofiar Katynia, z tablicą wmurowaną w 1994 r.
Aleja Zasłużonych ma charakter historyczny. Współcześnie, za podobnie prestiżowe miejsce uważana jest aleja prowadząca od bramy cmentarnej przy ul. Rolniczej. Spoczywają tu znani częstochowscy naukowcy, architekci, rzemieślnicy, lekarze, urzędnicy. Miejscami szczególnymi na Kulach są groby ofiar wojny. Na północ od głównej alei usytuowany jest kwartał ofiar terroru hitlerowwskiego - rozstrzelanych w Olsztynie i Apolonce. Spoczywa tu m.in. były wiceprezydent Stanisław Nowak i senator, dyr. LO im. R. Traugutta Dominik Zbierski. Z drugiej strony głównej Alei - mieści się teren grobów żołnierzy sowieckich, poległych podczas zajmowania miasta. Kwartał ten zdobi pomnik pamięci.
Odrębnym miejscem jest na Kulach cmentarz prawosławnych (na południe od alei głównej). Niestety, tu widać największy stopień zniszczenia. Już jedynie kilka pomników zachowało walor zabytku. Proces niszczenia zabytkowych nagrobków dotyczy całości naszej największej nekropolii. Dochodzi do działań barbarzyńskich - likwidowania zabytkowych grobowców, bądź sprzedawania miejsca w nich. Ratunkiem dla cmentarza jest coroczna kwesta organizowana przez Ligę Miejską i OPK "Gaude Mater". Zebrane środki pozwoliły odnowić 3 grobowce.
Drugi nasz wielki cmentarz to, cmentarz św. Rocha. Najstarszy istniejący w Częstochowie. Pochówki odbywały się tu od 1641 r. Błogosławieństwem dla cmentarza było oddanie go pod opiekę seminarium duchownego. Zbiór starych grobowców, w tym pomniki wykonane przez Józefa Proszowskiego (przepiękny grób matki przeora Jasnej Góry - o. Rejmana) - sprawia, iż jest to najpiękniejsza z częstochowskich nekropolii. Tu także znajdziemy kwartał dla zmarłych obrządku prawosławnego (z pomnikiem zabitego w 1905 r. gen. Cukiełło). Ważnym dla naszej kultury miejscem jest też kwartał z pomnikiem poświęconym żołnierzom poległym w I wojnie światowej. Miejsce to odnowiono staraniem alumnów Seminarium.
Przy cmentarzu św. Rocha mieści się cmentarz ewangelicki. Zadbane groby, zarządca potrafi oprowadzać po nekropolii opowiadając historię zacniejszych zmarłych. W centrum cmentarza znajduje się neogotycka kaplica - grobowiec rodziny Steinhagenów. Tu także znajdziemy groby poległych w czasie I wojny światowej.
Na terenie Częstochowy są jeszcze trzy cmentarze wyznaniowe katolickie. Związany z parafią św. Józefa cmentarz na Rakowie, cmentarz na Stradomiu i cmentarz na Lisińcu (przy Białostockiej). Są to stosunkowo nowe nekropolie, nie znajdziemy na nich zabytkowych grobowców. Jednakże wszystkie trzy są bardziej zadbane niż nasz główny cmentarz na Kulach. Moim zdaniem, najpiękniejszy z nich, to cmentarz na Lisińcu, przy Białostockiej. Osłonięty lasem drzew, zachował spokojny charakter wiejskiego cmentarza. Tu także, przy Białostockiej powstaje nowy cmentarz komunalny. Sądząc z projektu będzie to najpiękniejszy częstochowski cmentarz, architektura doskonale wpisana została w naturalne otoczenie.
Jest w Częstochowie jeszcze jeden zabytkowy cmentarz. Cmentarz żydowski znajdujący się na terenie huty Częstochowa. Nieczynny praktycznie od czasu wojny. Znajdują się tu miejsca pamięci narodowej (grób ofiar hitlerowskiego terroru) i ślady grobowców - dzieł sztuki architektury. Spoczywają tu postacie ważne dla naszej historii - m.in. wielki filantrop i dobroczyńca Henryk Markusfeld. Niestety, stan cmentarza jest rozpaczliwy. Zniszczone grobowce, zrabowane metalowe tablice, teren zarosły gąszczem krzaków. Źle to świadczy o naszej kulturze. Miejmy nadzieję, że nowy gospodarz (cmentarz przejęła gmina wyznaniowa żydowska w Katowicach) zadba o to ważne dla historii naszego miasta miejsce.



JAROSŁAW KAPSA


 Komentarze:
brak komentarzy
Musisz być zalogowany żeby dodawać komentarze do artykułów

o gazecie | redakcja | archiwum | forum | reklama
"Gazeta Częstochowska" - Tygodnik Regionalny. Wydawca: Gazeta Częstochowska sp. z o. o.
Adres redakcji: ul. Równoległa 68, 42-200 Częstochowa tel. (0-34) 366-37-11, fax. 324-65-73,
e-mail: redakcja@gazetacz.com.pl, WWW: http://www.gazetacz.com.pl